cıwann

RÜZGAR YÖNLERİ VE İSİMLERİ


TÜRKİYEDE ESEN BAŞLICA RÜZGARLAR

1 . KARAYEL : K uzeybatı yönünden esen rüzgarlara verilen addır. Geçici siklonların ülkemize sokulduğu kış mevsimlerinde görülür. Siklonların soğuk cephesinin geçişini izler. Genellikle sıcakların düşmesine ve kar yağışına neden olur .

2 . KEŞİŞLEME : İstanbul yöresinde güney doğudan esen, halk dilinde ve denizcilerin verdiği addır . Uludağın eski adı olan keşiş dağının yönüne göre adlandırılmıştır . Gündoğusu ve kıble arasında 135 dereceden esmektedir .

3 . KIBLE : Güneyden Esen Ilık Hava Getiren Rüzgardır .

4 . LODOS : Güneybatıdan esen rüzgarlara verilen addır . Gezici siklonların ülkemize daha çok sokulduğu kış mevsiminde çok görülür bu siklonların sıcak cephesinin geçişini izler . Sıcakların yükselmesine neden olur .

5 . POYRAZ : Ülkemizde özellikle kış mevsiminde daha sık görülür . Bu mevsimde ülkemiz üzerine rusya ve sibirya üzerinden kutupsal havayı getirir . Sıcaklığın belirgin olarak düşmesine sebep olur . Yaz mevsiminde aşırı yüksek basınç alanından basra üzerindeki alçak basınç alanına doğru ilerleyen deniz üstü hava kütlelerinin ege ve türkiye üzerinde sapmaya uğrayarak kuzey doğudan esen poyraza dönüşür . Bu mevsimde serinletici etkisi vardır .

6 . YILDIZ : Kuzeyden Esen Soğuk Hava Taşıyan Rüzgar Çeşididir .

7 . GÜN DOĞUSU – GÜN BATISI : Doğudan Ve Batıdan Esen Rüzgar Çeşitidir

RÜZGAR HIZININ TAHMİN EDİLMESİ :

Rüzgar hızının ölçülebilmesi için rüzgar hızı ölçere ( wınd speedometer ) ihtiyaç vardır .rüzgar ölçer olmadığı zaman % 100 garantisi olmamasına rağmen uygulanan bazı yöntemlerle ve gözlemlerle rüzgar sürati tahmin edilebilir ve gerekli önlemler alınabilir .

RÜZGARLARIN ŞİDDETLERİNE GÖRE ALDIKLARI ADLAR DERECESİ ADI HIZI SN / MT. ETKİSİ
0 sakin 0 - 2 hissedilmez .
1 çok hafif 1 - 2 hissedilmez .
2 esinti 2 - 4 yaprakları kımıldatır .
3 hafif meltem 4 - 6 yaprakları kımıldatır .
4 meltem 6 - 8 ince dalları sallar .
5 sert meltem 8 - 10 ince dalları sallar .
6 rüzgar 10 -12 kalın dalları sallar
7 fırtınalı rüzgar 12 -14 kalın dalları sallar .
8 hafif bora 14 -16 körpe ağaç göv.sallar
9 bora 16 –20 körpe ağaç göv. sallar .
10 şidetli bora 20 –25 dalları kırar .
11 fırtına 25 –30 dalları .
12 tayfun (kasırga) 30 ve yukarı ağaçları söker .



DAĞCILAR İÇİN ATMOSFERİN TEMEL ÖZELLİĞİ

Atmosfer % 21 oksijen ihtiva ettiği için basınçlı oksijen her seviyede toplam hava basıncının 1 / 5 ini oluşturur . Bu değer yüksek irtifa tırmanışı yapan dağcılar için çok önemlidir . Akciğerlerin oksijeni emme oranı oksijen basıncına bağlıdır çünkü dağcı yaklaşık olarak 1 inc ( 6.452 cm ) kareye 1016.5 kg. Basınçla oksijeni emmektedir . İrtifa yükseldikçe havadaki oksijen konsantrasyonu % 21 olmasına rağmen barometrik basınç düşer nesnelerin genleşmesi dışa doğru artar . Her soluk alışında basıncı düştüğü için , oksijen basıncıda buna parelel oranda düşmektedir . İlave oksijen olmadan yüksek irtifada yapılan uzun süreli tırmanışlar genellikle yorgunluk hissi yaratır ve daha sonra görüş kaybı meydana gelir gerekli önlemler alınmadığı takdirde en son bilinç kaybı oluşur . Bu belirtilerin hepsi hipoksiya belirtileridir . Hipoksiyanın ilk belirtilerinin dağcı tarafından anlaşılması zor olduğu için 3300 metre ve üzerindeki rakımlarda kısa süreli de olsa oksijen düzenlenmesi yapılmalıdır.

Kaynakca / NECMİ ALAGAS

__________________